Rys. B. Brosz

Ustawa o podpisie elektronicznym (zwana dalej: upe) obowiązuje od 2001 roku (DzU nr 130, poz. 1450 ze zm.), jednak nie doczekamy zapewne jej dziesięciolecia. Ministerstwo Gospodarki planuje nowy akt prawny. Jednak w udostępnionym projekcie "ustawy o podpisach elektronicznych oraz o zmianie innych ustaw" nie znalazły swego rozwiązania kwestie, które tu przedstawimy. Od projektu do ustawy droga daleka, nie pozostaje więc nic innego, jak czekać z nadzieją.

Trzymaj pliki wiecznie

Obowiązkowe - co najmniej kilkudziesięcioletnie - terminy przechowywania dokumentacji wynikają choćby z ustawy z dnia 14 lipca 1983 r. o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach (DzU nr 38, poz. 173 ze zm.). Na podstawie art. 5.2 ustawy wydano rozporządzenie Ministra Kultury z dnia 16 września 2002 r. w sprawie postępowania z dokumentacją, zasad jej klasyfikowania i kwalifikowania oraz zasad i trybu przekazywania materiałów archiwalnych do archiwów państwowych (DzU nr 167, poz. 1375). Paragraf 3.5. tego dokumentu stanowi, że: "przykładowy wykaz akt typowych dla organów państwowych i państwowych jednostek organizacyjnych, służący za podstawę ustalenia wykazu akt, stanowi załącznik nr 2 do rozporządzenia".

Załącznik zawiera około 150 kategorii dokumentacji o kategorii archiwalnej A. Kategorią tą oznacza się materiały archiwalne przechowywane wieczyście (art. 3 ustawy o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach).

Obowiązku wieczystego przechowywania dokumentacji nie można traktować obojętnie. Każde pokolenie archiwistów powinno dbać, by przechowywane wieczyście materiały nie uległy zniszczeniu, a następnie przekazać je następnemu pokoleniu - w tym samym celu. Powołany załącznik zawiera również kategorię B50, którą oznacza się dokumentację podlegającą brakowaniu po upływie 50 lat, oraz kategorię BE50, którą określa się dokumentację podlegającą po upływie 50 lat ekspertyzie. Jej wynikiem może być między innymi uznanie dokumentacji za archiwalną. Wieczyście przechowuje się również akta wielu rodzajów spraw sądowych (rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 5 marca 2004 r. w sprawie archiwizowania akt spraw sądowych - DzU nr 46, poz. 443).

Weryfikacja podpisu

Weryfikacja bezpiecznego podpisu elektronicznego to - zgodnie z upe - "czynności, które pozwalają na identyfikację osoby składającej podpis elektroniczny oraz pozwalają stwierdzić, że podpis został złożony za pomocą danych służących do składania podpisu elektronicznego przyporządkowanych do tej osoby, a także że dane opatrzone tym podpisem nie uległy zmianie po złożeniu podpisu elektronicznego" (art. 3.22). Pozytywny wynik tak wąsko rozumianej weryfikacji oznacza, że bezpieczny podpis elektroniczny złożyła osoba uwidoczniona jako składająca podpis. Dla ważności dokumentu opatrzonego podpisem elektronicznym nie wystarcza jednak wynik tak właśnie rozumianej weryfikacji. Ważne również, by podpis cyfrowy złożony został w okresie ważności związanego z nim certyfikatu. Artykuł 5.1. upe stanowi, iż: "bezpieczny podpis elektroniczny weryfikowany przy pomocy kwalifikowanego certyfikatu wywołuje skutki prawne określone ustawą, jeżeli został złożony w okresie ważności tego certyfikatu. Bezpieczny podpis elektroniczny złożony w okresie zawieszenia kwalifikowanego certyfikatu wykorzystywanego do jego weryfikacji wywołuje skutki prawne z chwilą uchylenia tego zawieszenia". Podczas weryfikacji podpisu elektronicznego bada się, czy został on złożony przez osobę uwidocznioną w certyfikacie jako osoba składająca podpis oraz czy podpis elektroniczny został złożony w okresie ważności certyfikatu. Istotą nurtującego nas problemu jest pytanie o to, jak długo od momentu złożenia podpisu elektronicznego jest on możliwy do zweryfikowania.

[...]

Jakub Rzymowski jest prawnikiem. Zajmuje się prawnymi aspektami informatyzacji publicznej i ochrony zdrowia. Jest współautorem komentarza do ustawy o podpisie elektronicznym.

Zbigniew Promiński jest informatykiem w jednostce administracji publicznej. Zajmuje się analizą funkcjonalną i techniczną rozwiązań informatycznych.