Rys. B. Brosz

W 2008 r. na łamach IT w Administracji w artykule "Liczy się każdy e-mail!" analizowaliśmy problem wnoszenia podań drogą elektroniczną. Tekst ten spotkał się z dużym zainteresowaniem - dotyczył bowiem kwestii mających istotne znaczenie w praktyce funkcjonowania e-urzędu. Pisaliśmy wtedy o braku prawnej możliwości zobligowania interesantów do przesyłania pism za pośrednictwem elektronicznej skrzynki podawczej (ESP). Przedstawiliśmy problem wnoszenia podań na różne adresy poczty elektronicznej poszczególnych pracowników urzędu. Zwróciliśmy uwagę na to, że o ile Internauta nie zażąda potwierdzenia otrzymania pisma przez organ administracji publicznej, o tyle nie będzie wiedział, czy doszło ono do adresata. Dziś, po uchwaleniu ustawy z dnia 12 lutego 2010 r. o zmianie ustawy o informatyzacji podmiotów realizujących zadania publiczne i niektórych innych ustaw (DzU z 2010 r. nr 40, poz. 230), warto powrócić do analizowanych wtedy zagadnień.

Podanie drogą elektroniczną

Sposoby wnoszenia podań określa art. 63 § 1 kpa. Przepis ten po nowelizacji stanowi, że:

Podania (żądania, wyjaśnienia, odwołania, zażalenia) mogą być wnoszone pisemnie, telegraficznie, za pomocą telefaksu lub ustnie do protokołu, a także za pomocą innych środków komunikacji elektronicznej przez ESP organu administracji publicznej utworzoną na podstawie ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne.

Nowa regulacja istotnie różni się od poprzedniej. Po wejściu w życie nowelizacji (17 czerwca 2010 r.) jedynym środkiem komunikacji elektronicznej służącym do składania pism drogą elektroniczną będzie elektroniczna skrzynka podawcza. Należy zaznaczyć, że podobne rozwiązanie przyjęto w ordynacji podatkowej (por. art. 168 § 1). Oznacza to, że organy administracji publicznej i organy podatkowe nie będą mogły przyjmować wniosków nadsyłanych pocztą elektroniczną. Ustawodawca wyszedł naprzeciw osobom odpowiedzialnym za obieg pism, które obawiały się kłopotów związanych z nierozpatrzeniem podania przesłanego na służbowy adres e-mailowy któregoś z kilkudziesięciu czy kilkuset pracowników urzędu.

W poprzednim stanie prawnym nie było regulacji, która pozwalałaby na zdyscyplinowanie korzystających z Internetu interesantów i zobowiązanie ich do wnoszenia podań na jeden adres poczty elektronicznej wskazany przez organ administracji publicznej. Urzędy nie mogły również wymagać od petentów, aby ci korzystali z elektronicznej skrzynki podawczej - była ona bowiem środkiem komunikacji elektronicznej z założenia (i wbrew temu, co sugerowała nazwa) przeznaczonym do porozumiewania się podmiotów publicznych ze sobą. Nawet zasady korzystania z ESP regulował akt wykonawczy do ustawy o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne - rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 29 września 2005 r. w sprawie warunków organizacyjno-technicznych doręczania dokumentów elektronicznych podmiotom publicznym (DzU z 2005 r. nr 200, poz. 1651). Dopiero po nowelizacji ten środek komunikacji elektronicznej został zdefiniowany w ustawie i zastąpił w art. 63 § 1 kpa adres poczty elektronicznej. Można oczywiście dyskutować o tym, czy w tym przypadku była konieczna rezygnacja z e-maila, który jest dzisiaj powszechnie używanym środkiem komunikacji elektronicznej. Być może należało poszukiwać rozwiązania, które pozwoliłoby na zdyscyplinowanie interesantów i zobligowanie ich do składania wniosków na jeden tylko adres e-mailowy organu administracji publicznej. Zapewne istniałaby wtedy alternatywa dla elektronicznej skrzynki podawczej. Nie zmienia to faktu, że po nowelizacji to tylko ten środek komunikacji elektronicznej powinien służyć do wnoszenia podań drogą elektroniczną.

[...]

Autor jest prawnikiem. Zajmuje się prawnymi aspektami informatyzacji administracji publicznej i ochrony zdrowia.